Stap 1: Energie infrastructuur en efficiency

In deze fase tussen nu en 2025 staan maatregelen centraal waarmee de bestaande industrie haar uitstoot reduceert. Bovendien plannen we pilots ter voorbereiding op de volgende fases.

In stap één gaat het onder meer om de volgende projecten:

Porthos

Gasunie, Energie Beheer Nederland (EBN) en het Havenbedrijf Rotterdam hebben samen de ambitie een basisinfrastructuur te realiseren voor het verzamelen en transporteren van CO2 in het Rotterdamse haven- en industriecomplex voor opslag in (lege) gasvelden in de Noordzee. Dit gebeurt binnen het project Porthos: Port of Rotterdam CO2 Transport Hub & Offshore Storage. Deze oplossing sluit aan bij het kabinetsvoorstel Klimaatakkoord van juni 2019. Afvang, transport en opslag van CO2 ziet de overheid als belangrijke maatregel om de klimaatdoelen te realiseren. De rol van het Havenbedrijf Rotterdam richt zich op het substantieel investeren in Porthos. Daarnaast brengen we ten behoeve van het project onze kennis in van de procesindustrie en van het gebied waarin Porthos wordt gerealiseerd. Ook wenden we onze goede contacten aan bij de hoofdkantoren van de relevante internationale spelers om dit project tot een succes te maken.

In 2019 richtten de drie strategische partners in Porthos zich onder meer op het sluiten van een samenwerkingsovereenkomst (een zogenoemde Joint Development Agreement, JDA) met geïnteresseerde bedrijven. Daarin wordt afgesproken om gezamenlijk toe te werken naar het sluiten van definitieve contracten medio volgend jaar voor levering c.q. afname en opslag van CO2. Een van de eerste stappen werd in 2019 gezet door FEED-studies (Front End Engineering Design) te starten, zodat het consortium in 2021 tot een gezamenlijk investeringsbesluit kan komen. De projectorganisatie sloot in december 2019 met vier bedrijven een overeenkomst. Het gaat om ExxonMobil, Shell, Air Liquide en Air Products. De afvang van CO2 moet bij deze raffinaderijen en waterstofproducenten in Rotterdam gaan plaatsvinden. Het commitment van het bedrijfsleven is niet bindend: de bedrijven kunnen zich nog terugtrekken en er kunnen ook andere bedrijven aansluiten.

Porthos reduceert de CO2-uitstoot naar verwachting met 2 tot 3 Mton per jaar.

Warmtenetwerken

In Zuid-Holland biedt de aanwezigheid van industrie, een relatief hoge bevolkingsdichtheid en de concentratie van glastuinbouw een sterke basis voor de ontwikkeling van warmtenetwerken. Restwarmte uit het haven- en industriecomplex en bijvoorbeeld geothermie voeden deze netwerken. In 2019 gaf het ministerie van Economische Zaken en Klimaat Gasunie de opdracht om de ‘Leiding door het Midden’ (LdM) en de leiding ‘Vondelingenplaat’ (VP) te ontwikkelen. Wij waren nauw betrokken bij dit besluit en zorgen in samenwerking met Gasunie voor de aansluiting van de Leiding door het Midden op het haven- en industriecomplex. Wij danken op deze plek het ministerie van Economische Zaken en Klimaat en Gasunie voor de samenwerking om tot deze belangrijke beslissing te komen.

De leidingen worden aangelegd voor het transport van warmte vanuit de Rotterdamse haven naar de regio Den Haag, waarbij er bij Delft ook een aftakking komt naar het Westland. De levering van warmte vindt naar verwachting plaats vanaf 2023.

Benutting van restwarmte kan in totaal 0,15 Mton CO2-besparing per jaar opleveren.